SQE1 Cwestiynau enghreifftiol

Cwestiwn 96

Mae menyw wedi gweithio i'w chyflogwr ers 18 mis. Drwy gydol y cyfnod hwnnw mae'r cyflogwr wedi beirniadu ei gwaith yn annheg ac wedi'i cham-drin ar lafar o flaen eraill. Mae'r cam-drin ar lafar wedi dod i ddigwydd yn amlach ac erbyn hyn mae'r cyflogwr yn gwneud sylwadau hiliol yn aml am y fenyw ac yn bygwth ei diswyddo.

Mae cam-drin difrifol y cyflogwr yn peri gofid mawr i'r fenyw ac wrth reswm mae hi'n teimlo bod cam difrifol arni o ganlyniad.

Un bore, mae'r cyflogwr yn gweiddi ac yn rhegi ar y fenyw. Mae hi mewn trallod mawr (is distraught) ond yn dychwelyd i'w desg i weithio. Ni all ganolbwyntio ac, wrth i'r cyflogwr fynd tuag ati hanner awr yn ddiweddarach, mae'r fenyw yn colli hunan-reolaeth ac yn ei drywanu unwaith yn y gwddf gyda siswrn mae hi'n ei ddal. Mae'r cyflogwr yn marw o'r anafiadau mae'n eu dioddef.

Nid oedd y fenyw'n ofni unrhyw drais gan y cyflogwr wrth ei drywanu ac roedd hi'n deall natur ei gweithredoedd hi.

Caiff y fenyw ei chyhuddo o lofruddiaeth y cyflogwr ac mae ei chyfreithiwr yn ystyried a yw'r amddiffyniad rhannol o golli rheolaeth ar gael iddi. Mae'r cyfreithiwr yn credu y gallai rheithgor ganfod y gallai menyw resymol fod wedi ymateb yn yr un ffordd neu mewn ffordd debyg â'r fenyw dan yr amgylchiadau.

Gan gofio cred y cyfreithiwr, pa un o'r canlynol fydd yn penderfynu a yw'r amddiffyniad rhannol o golli rheolaeth ar gael i'r fenyw?

A. Nad oedd trywanu'r cyflogwr gan y fenyw yn ymateb uniongyrchol i'r cam-drin ar lafar a gyfeiriwyd ati.

B. Bod camdriniaeth y cyflogwr tuag at y fenyw wedi gwneud iddi deimlo wrth reswm bod cam difrifol arni.

C. Nad oedd y cyflogwr wedi defnyddio unrhyw drais corfforol tuag at y fenyw ar unrhyw adeg.

D. Bod y fenyw wedi deall natur ei gweithredoedd pan drywanodd hi'r cyflogwr.

E. Bod y fenyw dim ond wedi trywanu'r cyflogwr unwaith.